Wat zijn goede en slechte embryo’s?

Hoe beter de score, hoe groter de kans op innesteling

Ik hoor regelmatig verhalen over succesvolle zwangerschappen na terugplaatsing van een embryo van matige of zelfs slechte kwaliteit. Hoe wordt de kwaliteit van een embryo eigenlijk bepaald? Wanneer wordt een embryo wel of niet teruggeplaatst?

Fertiliteitsarts Frederika PrakFertiliteitsarts Frederika Prak: “Allereerst is het belangrijk dat embryokwaliteit niets zegt over de gezondheid van het eventuele kind dat er uit zal ontstaan. Het zegt alleen iets over de kans dat het embryo gaat innestelen, wat dus in een zwangerschap kan resulteren.”

Hoe scoort het embryo?
“Embryokwaliteit wordt aan de hand van het aantal delingen bepaald, maar altijd in relatie tot de leeftijd van het embryo: na 2 dagen gemiddeld 4-cellig, na 3 dagen gemiddeld 8-cellig en na 4 dagen gemiddeld een heel klompje cellen dat niet meer goed te tellen is. Daarnaast speelt de morfologie (hoe het embryo er verder uitziet) een rol: regelmatig gedeeld of ongelijkmatig gedeeld, wel of geen fragmentatie*). Deze factoren bij elkaar bepalen de zogenoemde ‘score’. Hoe beter de score, hoe groter de kans dat het embryo gaat innestelen. Het is echter niet mogelijk om de precieze kans op innesteling te bepalen.

Enkele voorbeelden:

  • Een embryo dat mooi op schema loopt, regelmatig gedeeld is, en geen fragmentatie heeft krijgt de score ‘goed’.
  • Een embryo dat zich regelmatig gedeeld heeft, en waarbij geen fragmentatie aanwezig is, krijgt in principe een score ‘goed’. Wanneer dit embryo echter wat betreft groei meer dan een dag achterloopt op schema krijgt het alsnog een beoordeling ‘slecht’. De kans op innesteling is in dat geval namelijk nihil, en het embryo wordt dan ook niet teruggeplaatst.

Wanneer een embryo juist keurig op schema loopt, maar er sprake is van onregelmatige deling en/of van fragmentatie, krijgt het, afhankelijk van de mate hiervan, de score ‘matig’ of ‘slecht’. In dit geval kan ervoor gekozen worden om een ‘slecht’ embryo toch terug te plaatsen. De kans op innesteling is kleiner dan bij een ‘matig’ of ‘goed’ embryo, maar nog altijd groter dan bij een embryo dat niet op schema loopt. Vooral wanneer er verder geen ‘goede’ embryo’s beschikbaar zijn is terugplaatsen van een ‘slecht’ embryo een optie. Een kleine kans is nog altijd beter dan geen kans.”

Wanneer kun je een embryo invriezen?
“Een embryo dat wel geschikt zou zijn geweest om ‘vers’ terug te plaatsen kan lang niet altijd worden ingevroren. Bij het invriezen en vooral bij het weer ontdooien spelen mechanische factoren een rol: als een embryo niet mooi gelijkmatig gedeeld is en/of fragmentatie vertoont is de kans dat hij na het ontdooien nog vitaal is nihil. Dergelijke embryo’s worden dan ook niet ingevroren.”

Verschillen per IVF-centrum
“Hoewel de kwaliteitsfactoren in principe voor elk IVF-centrum op hoofdlijnen gelden, bepaalt elk centrum zelf waar wat hun betreft de grenzen precies liggen. Dat geldt zowel voor het bepalen van de kwaliteit van ‘verse’, als voor in te vriezen embryo’s.”

* Uit de folder ‘Embryokwaliteit’ van het UMC Utrecht: “Fragmenten zijn kleine uitstulpingen aan de buitenkant van de cellen, zodat het lijkt of er stukjes afbrokkelen. Dit is een natuurlijk proces, wat geen schadelijke gevolgen heeft, Meestal versmelten de fragmenten later weer met de cellen. Alleen als er veel blijvende fragmentatie optreedt, is dit een teken van verminderde kwaliteit.”

1 Comments

  1. Wij hebben een brief ontvangen met de mededeling dat de ingevroren embryo’s niet goed waren en niet gebruikt konden worden voor terugplaatsing. Is het dan automatisch ook zo dat de embryo’s (ik heb er twee laten terugplaatsen) die terug geplaatst worden ook slecht zijn en waarschijnlijk niet goed genoeg groeien. Want helaas twee weken na terugplaatsing begon mijn menstruatie.

Plaats een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*